สายยิวยิตสู มีกี่สี ใช้เวลานานแค่ไหนกว่าจะถึงสายดำ

สาย BJJผู้ใหญ่มี 5 สี

ผู้ใหญ่ไล่จากสายขาว ฟ้า ม่วง น้ำตาล แล้วจึงถึงสายดำ ห้าสีเท่านั้น ไม่มีสีแทรกกลางแบบบางวิชา ซึ่งเป็นเหตุผลหนึ่งที่ระยะห่างระหว่างสายรู้สึกไกลมาก

สิ่งที่คนนอกมักเข้าใจผิดคือคิดว่าสายฟ้าแปลว่าเพิ่งเริ่ม ความจริงกว่าจะได้สายฟ้าส่วนใหญ่ใช้เวลาหนึ่งถึงสองปี และสายฟ้าในยิวยิตสูรับมือคนที่ไม่เคยฝึกมาก่อนได้สบาย

อายุและเวลาขั้นต่ำของแต่ละสาย

IBJJF กำหนดทั้งอายุขั้นต่ำที่จะรับสายได้ และเวลาขั้นต่ำที่ต้องคาดสายนั้นก่อนเลื่อนขั้นถัดไป

ตัวเลขพวกนี้คือขั้นต่ำ ไม่ใช่ค่าเฉลี่ย คนส่วนใหญ่ใช้เวลานานกว่านั้นมาก เพราะครูดูจากฝีมือบนเบาะ ไม่ได้นับเฉพาะเวลาที่ผ่านไป

มีข้อยกเว้นอยู่ข้อเดียวคือผู้ที่คว้าแชมป์โลกรุ่นผู้ใหญ่ในสายฟ้า ม่วง หรือน้ำตาล จะไม่ติดเงื่อนไขเวลาขั้นต่ำของสายนั้นอีกต่อไป

ขีดบนสายคืออะไร

แต่ละสาย BJJมีขีดได้สูงสุด 4 ขีด ใช้บอกความคืบหน้าระหว่างทางก่อนถึงสายถัดไป คนที่อยู่สายฟ้าสี่ขีดจึงใกล้สายม่วงมากกว่าคนสายฟ้าไม่มีขีดอย่างชัดเจน

สำหรับเด็ก IBJJF ระบุว่าการพิจารณาให้ขีดใหม่จะเกิดขึ้นเมื่อเรียนครบอย่างน้อยแปดคลาส และผ่านมาแล้วอย่างน้อยหนึ่งเดือนนับจากการเลื่อนขั้นครั้งก่อน

สายเด็กเป็นคนละระบบ

เด็กไม่ได้ใช้ห้าสีแบบผู้ใหญ่ แต่ไล่จากขาว เทา เหลือง ส้ม แล้วเขียว และแต่ละสีแบ่งย่อยอีกสามระดับคือสีนั้นผสมขาว สีนั้นล้วน และสีนั้นผสมดำ ทำให้มีขั้นให้ไต่เยอะกว่าและเห็นความคืบหน้าถี่กว่า ซึ่งเหมาะกับช่วงวัยที่ต้องการแรงจูงใจต่อเนื่อง

เมื่ออายุครบ 16 ปีจะย้ายเข้าระบบผู้ใหญ่ โดยสายขาวยังเป็นสายขาว ส่วนสายเทาถึงส้มจะเลื่อนเป็นสายฟ้า และสายเขียวเลื่อนเป็นสายฟ้าหรือม่วงแล้วแต่กรณี

เหนือสายดำขึ้นไปยังมีอีก

สายดำไม่ใช่จุดจบ แต่เริ่มนับเป็นดั้งต่อไปอีก และเมื่อถึงระดับสูงมากสีของสายจะเปลี่ยน

• ดั้ง 7 เปลี่ยนเป็นสายแดงสลับดำ ที่คนเรียกกันว่าสายคอรัล
• ดั้ง 8 เปลี่ยนเป็นสายแดงสลับขาว
• ดั้ง 9 ถึง 10 เป็นสายแดงล้วน ซึ่งเป็นระดับสูงสุดของวิชา

เวลาที่ต้องใช้ในระดับนี้ยาวมาก IBJJF กำหนดให้คาดสายแดงสลับดำอย่างน้อย 7 ปี และสายแดงสลับขาวอย่างน้อย 10 ปีก่อนเลื่อนขั้นถัดไป คนที่ได้สายแดงล้วนจึงมีจำนวนน้อยมากทั้งโลก

ทำไมถึงช้าขนาดนี้

เพราะยิวยิตสูวัดผลกันบนเบาะได้โดยตรง สายที่ได้มาโดยฝีมือไม่ถึงจะถูกเปิดโปงในคลาสถัดไปทันทีที่ซ้อมจริงกับคนสายเดียวกัน ระบบจึงไม่มีแรงจูงใจให้แจกสายเร็ว

ผลข้างเคียงที่ดีคือสายในกีฬานี้บอกฝีมือได้ค่อนข้างตรง ต่างจากบางวิชาที่เลื่อนตามเวลาหรือตามการสอบท่า อ่านภาพรวมของกีฬานี้ได้ที่ ยิวยิตสูคืออะไร และถ้ากำลังจะซื้อชุดแรก ดูที่ ชุดกี BJJ